مقدمه:

نسبت آن با سایرگرایش های درمانی درطب ورزشی وعلوم ورزشی کدام است؟

تعریف حرکات اصلاحی:

کلیه حرکات و فعالیت ها و روش هایی که برای رفع ضعف های جسمانی وعضلانی وارگانیکی وهماهنگی به کارمی رود حرکات اصلاحی نامیده می شود.

با نظر به این مطلب، حرکات اصلاحی یکی ازشاخه های مهم واساسی در تربیت بدنی محسوب می شود، توجه به آن از هر نظر یک ضرورت است که متاسفانه تاکنون در ایران در زمینه حرکات اصلاحی که مربوط به رفع واصلاح ضعف های جسمانی کودکان ونوجوانان می باشد تحقیقات لازم به عمل نیامده و به طور دقیق نمی توان گفت که چند درصد کودکان و نوجوانان ایرانی به ضعف پا و ستون فقرات و دستگاه گردش خون وتنفس و قلب مبتلا می باشند.

پس باید کوشش نمود تا معلمین ومربیان ورزش (بخصوص آنهائی که دررابطه با آموزش وپرورش می باشند) را با علل وعلائم ضعف های جسمانی آشنا نمود تا در دوران تدریس درصورت برخورد با این دانش آموزان با ارائه تمرینات آنها را از ضعف هایی که بدان دچار هستند آزاد نمایند و زمینه رشد جسمانی و روانی مناسب دانش آموزان را فراهم نمایند.

-مفاهیم پایه درحرکات اصلاحی:

حرکات اصلاحی یکی از بخش های تربیت بدنی است که هدفش آن است که به کمک تمرین های بدنی ازناهنجاری های جسمانی پیشگیری ودرصورت بروز، آنها رااصلاح کند وهمچنین هدف این رشته تامین تندرستی، پربارکردن ایام فراغت ولذت بخشیدن به زندگی انسان است. تندرستی یعنی کارکرد طبیعی بدن وتعامل ارگانیک بدن وروان.

موضوع مورد مطالعه درحرکات اصلاحی ودرمانی، بررسی ضعف ها وناهنجاری ها یا اکتسابی سیستم اسکلتی، عضلانی ومفصلی افراد جامعه است. این ناهنجاری ها عموما به دلایلی چون عادات حرکتی نامناسب، فقرحرکتی، شرایط نامناسب محیطی به ویژه دردوران کودکی وسنین رشد بروز کرده است که امکان بهبود واصلاح ازطریق حرکات جبرانی ورزش های درمانی وجود دارد. حرکات اصلاحی برای تشخیص وضعیت های طبیعی وغیرطبیعی، وضعیت بدنی درحالت هایی چون ایستادن، راه رفتن، نشستن وخوابیدن ونیز وسایل مورد استفاده چون کفش، کیف، میزوصندلی، اتومبیل واخیرا رایانه ها مطالعه می شود. درگذشته به دلیل جنبه های کاربردی وسودمندی های اجتماعی این رشته، به ویژه درمدارس ودرسطح کودکان، نوجوانان، جوانان واکنون به دلیل توسعه قهرمانی وضرورت پیشگیری واصلاح ناهنجاری های ورزشکاران، حرکات اصلاحی پیشرفت وتحول چشمگیری یافته است. این حیطه اکنون گاه به منزله حرکت درمانی نیزشناخته میشود.

پس دریک نتیجه گیری کلی موضوع مورد مطالعه درحرکات اصلاحی ودرمانی بررسی «تعادل ساختار فیزیکی انسان وارائه حرکات وتوصیه هایی برای بهبود وکارایی آن» است. مسئله ایکه هنوزوجود دارد این است که حرکات اصلاحی رابا حرکات فیزیوتراپی وبا فعالیت های جسمی که برای ورزش معلولین ویا بیماران روانی انجام می گیرد یکی می دانند.

به طورکلی استفاده ازحرکات اصلاحی وقتی انجام می گیرد که کودکان ازلحاظ جسمی و روانی کاملا سالم هستند ولی دارای انواع ضعف های جسمانی وارگانی هستند پس چنانچه به موقع مخصوصا درمراحل رشد به این ضعف ها توجه شود وازحرکات اصلاحی استفاده شود می توان چنین ضعف هایی رابرطرف کرد ودربزرگسالی ازشدت یافتن آنها جلوگیری کرد.

-وضعیت بدنی درهنگام تمرین:

درانجام دادن تمارین حرکات اصلاحی باید به چند نکته توجه کرد: 1- آگاهی ازاثرات حرکات

2- انتخاب بهترین ومفیدترین وسیله

۳- اراده قوی ومقاومت مداوم دراجرای حرکات

-وضعیت بدنی درهنگام تمرین:

تمرین برای انواع مختلف ناهنجاری ها درحالت های گوناگونی مثل خوابیده به شکم، خوابیده به پشت، درازکش به پهلو، نشسته، چهاردست و پا، معلق درفضا وایستاده انجام می گیرد که درهمه این تمرین ها باید به موارد ذیل توجه گردد:

-آشنایی با اجرای تمرین های اصلاحی ودرمانی:

هدف ازتمرین، پیشگیری وتوانبخشی درپی بروزناهنجاری ها وآسیب های جسمانی وحفظ وضعیت مناسب است ازاین روانواع تمرین ها رامی توان به جسمانی، روانی، مهارتی وحرکتی تقسیم کرد.

محمد پورشمسی-مسئول کمیته توانبخشی هیات پزشکی ورزشی استان یزد