پرخاشگری خصمانه:عملی پرخاشگرانه است که از احساس خشم ناشی می شود و هدفش ایجاد درد و آسیب است. مثل زمانی که در بازی فوتبال اعتقاد داشته باشید که حریفتان ناجوانمردانه بازی کرده است خشمگین شوید و به حریفتان آسیب بزنید.

پرخاشگری وسیله ای: قصد و نیت آسیب رساندن به شخص دیگر وجود دارد ولی به عنوان وسیله ای برای رسیدن به هدفی غیر از ایجاد درد و رنج صورت می گیرد. به طور مثال در فوتبال بازیکن دفاع معمولا هر کاری انجام می دهد تا مهاجم تیم مخالف را ناکام گذارد و مانع حرکت حامل توپ شود.

وقتی عصبانی هستید استفاده از مهارتهای خودآرام سازی بسیار مفید است سعی کنید در اینگونه موارد از یک تا ده بشمارید این کار به شما فرصت می دهد تا با استفاده از مهارت حل مسئله خود بهترین راه حل را انتخاب کنید.

1. با استفاده از مهارت تنفس آرام و عمیق در مدتی کوتاه خود را کاملا آرام سازید.

2. فهرستی از خودگویی های انطباقی برای مقابله با موقعیت های خشم برانگیز برای خود آماده سازید مثلا این مسئله مرا ناراحت می کند اما می دانم چطور از عهده اش بر بیام و یا اینکه زیاد سخت نگیر این می تواند تجربه ی آموزنده ای باشد.

3. ارزیابی کنید که آیا خشمتان در حال حاظر منطقی است یا خیر.

4. خودآگاهیتان را بالا ببرید و به علایم اولیه توجه کنید مثل مشت کردن دستتان یا فشردن دندانهایتان به هم، احساس داغ شدن  بدن، افزایش ضربان قلب

5. در هنگام خشم جراتمندانه رفتار کنید یعنی دفاع از حقوق خود با احترام به حقوق دیگران.

توجه به موارد فوق ،حضور روانشناس درتیم های ورزشی ، ضرورت آموزش را برای ورزشکاران جهت داشتن آرامش، رفتار جرآتمندانه و کنترل خشم را نشان می دهد.

منبع:روانشناسی اجتماعی الیوت ارونسون/مهارتهای زندگی کریس ال.کلینکه

نقیب حسینی مسئول کمیته روانشناسی هیات پزشکی ورزشی هرمزگان